Stres organizmanın bedensel ve ruhsal sınırlarının tehdit edilmesinde ve zorlanmasında oluÅŸan bir durumdur. Bir tehditle karşılasan birey, bu tehditle baÅŸa çıkamayacağına inanmışsa strese girer. Stres fiziksel olarak bireyde çarpıntı, kas gerilimi, kan basıncının artması olarak belirir.
KiÅŸisel Etkiler : Huzursuzluk, saldırganlık, duyarsızlık, depresyon, yorgunluk, asabiyet, suçluluk ve utanç, sinirlilik, karamsarlık, düÅŸük öz-saygı, yalnızlık, tehdit ve gerginlik...
Davranışsal Etkiler : Kaza eÄŸilimi, ilaç alımı, duygusal patlamalar, aşırı yeme veya tat kaybı, aşırı alkol alımı veya sigara içme, heyecanlılık, tahrik edici davranışlar, az konuÅŸma, sinirsel kahkahalar, hareketsiz kalamama, titreme,..
Bilişsel Etkiler : Karar verme ve konsantre olmada yetersizlik, sık unutkanlık, eleştiriye aşırı duyarlılık ve psikolojik engeller.
Psikofizyolojik Etkiler : Kan ve idrarda yüksek katekolamin ve kortikostreid bulunması, kan ÅŸekerinin yükselmesi, kan basıncı ve kalp atışlarının artması, ağız kuruluÄŸu, terleme, göz bebeÄŸinin geniÅŸlemesi, solunum güçlüÄŸü, sıcak ve soÄŸuk nöbetler, boÄŸazda ÅŸiÅŸlikler, kol ve bacaklarda hissizlik ve karıncalanma, ï‚·
Tıbbi Etkiler : Astım, adet görememe, göÄŸüs ve sırt aÄŸrıları, koroner kalp hastalıkları, ishal, baÅŸ dönmesi ve halsizlik, hazımsızlık, sık idrara çıkma, migren ve baÅŸ aÄŸrıları, kabuslar, uykusuzluk, nevroz, psikoz, psikosomatik bozukluklar, ÅŸeker hastalığı, ciltte görülen hastalıklar, ülser, cinsel isteksizlik ve güçsüzlük,
Organizasyonla Ä°lgili Etkiler : görev başında bulunmama, düÅŸük endüstriyel iliÅŸkiler ve verimsizlik, yüksek iÅŸ kazası ve düÅŸük iÅŸ teslim oranları, kötü iÅŸ ortamı, iÅŸinden memnuniyetsizlik ve nefret ortamı,
Bireysel bütünlüÄŸü bozan, zorlayan stres, çevresel nedenler, sosyal stres yaratan nedenler ve ruhsal stres vericiler olarak deÄŸerlendirilebilir. Stres çevre koÅŸulları, sosyal yaÅŸam, iÅŸ dünyası gibi, aile yaÅŸamı gibi bireye dışarıdan gelen tetikleyicilerle baÅŸlayabildiÄŸi gibi, her bireyin kendi özgün dünyasındaki duygular, duygulanımlar, dürtüler, çatışmalar nedeniyle de oluÅŸabilir. Bu tür nedenlerle bir doktora müracaat eden kiÅŸilerin dinamik yapıları, dikkatli ve ayrıntılı bir ÅŸekilde incelenerek bireysel terapi veya terapi grupları ile tedavi görürler. Bireyin yeni yasam koÅŸullarına uyum saÄŸlayabilmesi, yenilik ve deÄŸiÅŸimi kabullenebilmesi, kendini geliÅŸtirip zenginleÅŸtirmesi ve esneklik kazanması stresle basa çıkmada önemli etkenlerdir.
DüÅŸmanlık duyguları, yargılama, yineleyen bir biçimde kendini suçlama, aşırı duyarlılık kazanma ve gösterme, duyguların çözülerek ayak bağı olması, aşırı mantık kullanmak ve olayları ya çok iyi, ya çok kötü olarak iki uçta deÄŸerlendirmek, yeterince büyüyemeyip yetiÅŸkin yaÅŸamına geçememek, çocuksu davranışlar, kiÅŸiler arası iliÅŸkilerde iletiÅŸim ve etkileÅŸim kuramamak ya da çekingen kiÅŸilik özellikleri, pasif tutumlar stresle basa çıkmada zorlayıcı ve baÅŸarısız olunmasına neden olan unsurlardır.
TEDAVÄ°
Stresle baÅŸ etme becerisi kazandırmak ve ego kapasitelerini arttırmak için kiÅŸiye özel bir tedavi programı hazırlanır.